Çin Ticaret Bakanlığı (MOFCOM), çift kullanımlı (sivil ve askeri) sivil havacılık ürünlerinin ihracatına ilişkin yeni bir düzenleme taslağını kamuoyu görüşüne açtı. Xinhua’nın 13 Ekim’de aktardığına göre 22 maddelik taslak, uygun nitelikteki havacılık şirketlerinin her sevkiyat için ayrı ihracat lisansı başvurusu yapmak yerine kayıt yoluyla ihracat sertifikası almasını öngörüyor.
Taslağa göre sertifika sahibi ihracatçılar gümrük işlemlerini kâğıtsız prosedürlerle tamamlayabilecek.
Motorlar ve navigasyon sistemleri kapsamda
Düzenlemenin kapsamına bakım, onarım ve kiralama amacıyla ihraç edilen uçak motorları ve ataletsel navigasyon sistemleri giriyor. Yurt dışında onarım, bakım ve parça değişimi için yapılan ihracatlar ile hasarlı parçaların iadesi de bu kapsamda yer alıyor.
Ayrıca merkezi Çin’de bulunan uçak üreticilerinin makul miktarlarda yedek parça ihracatı ile yurt dışındaki fuar, gösteri ve uluslararası acil kurtarma operasyonları için insansız hava araçlarının ihracatı da düzenleme kapsamında değerlendiriliyor.
Tedarik sürelerinin kısaltılması hedefleniyor
Bakanlık, düzenlemeyle kalkınma ile güvenlik arasında denge kurmayı ve uyumlu ihracatı kolaylaştırmayı amaçladığını belirtti. Taslağın yolcu ve kargo uçağı komponentlerinde tedarik sürelerini kısaltması, havacılık emniyetini iyileştirmesi ve Çin sivil havacılık sanayisinin uluslararası büyümesini desteklemesi hedefleniyor.
Taslak, kötüye kullanıma karşı çeşitli güvenceler de içeriyor. Buna göre uygun şirketler ve ihracat faaliyetleri sınırlandırılacak, ihracatçılar sertifika kullanımını ve olağandışı durumları bildirmekle yükümlü olacak. Düzenleyiciler özel durumlarda ek belge isteyebilecek ya da sertifikaları iptal edebilecek.
Çin’de sivil havacılık parçalarının ihracatına ilişkin mevcut kurallar 2006 yılına dayanıyor. Aralık 2024’te yürürlüğe giren Çift Kullanımlı Ürünlerin İhracat Kontrolü Yönetmeliği, bu kuralların güncellenmesini gerektirmişti. Bakanlık, taslağı kamuoyundan gelecek görüşlere göre son haline getirerek kısa sürede uygulamaya koymayı hedefliyor. Görüş bildirme süresine ilişkin bilgi paylaşılmadı.
