İki Rus İHA’sı nedeniyle hava sahası 22.43–23.53 arasında kapatıldı
Moldova makamları, 29 Kasım 2025’te Rusya’ya ait iki insansız hava aracının ülke hava sahasına girdiğini ve bunun üzerine hava sahasının geçici olarak kapatıldığını açıkladı. Reuters’ın aktardığı İçişleri Bakanlığı açıklamasına göre İHA’lar Rusya’ya ait olarak tanımlandı ve Moldovalı yetkililer tarafından izlendi. Aynı açıklamada hava sahasının sivil havacılık otoritesinin emriyle yerel saatle 22.43’ten 23.53’e kadar, yani 1 saat 10 dakika süreyle uçuşlara kapatıldığı bilgisi paylaşıldı.
İçişleri Bakanlığı, söz konusu olayın dokuz gün içinde kaydedilen üçüncü İHA ihlali olduğunu ve bu sırada hava sahasının “uçuş güvenliği için ciddi tehdit” oluşturduğu gerekçesiyle kapatıldığını bildirdi. Bakanlık açıklamasına göre tespit edilen iki İHA daha sonra Ukrayna hava sahasına doğru uçarak Moldova’yı terk etti.
Sandu: “Rus İHA’ları tekrar hava sahamızı ihlal etti, hava sahası geçici olarak kapatıldı”
Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu, X (eski Twitter) üzerinden yaptığı açıklamada, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırısı sırasında Rus İHA’larının Moldova hava sahasını “yeniden ihlal ettiğini” ve bu nedenle hava sahasının geçici olarak kapatıldığını belirtti. Sandu, mesajında Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarını kınadığını ve ülkesinin Ukrayna ile dayanışma içinde olduğunu vurguladı.
Aynı Reuters haberinde, Moldova hükümetinin bu son olayı Ukrayna’daki savaş bağlamında “yıldırma” olarak nitelediği ve Rus insansız hava araçlarının “sivil uçuşlar ve insanların hayatları için tehdit oluşturan yasadışı ve tehlikeli eylemler” teşkil ettiğini belirttiği aktarıldı.
Daha önceki ihlaller: Altı İHA, çatıya düşen drone ve NATO savaş uçakları
29 Kasım tarihli hava sahası kapanması, aynı ay içinde raporlanan bir dizi İHA ihlalinin ardından gerçekleşti. Reuters’ın 26 Kasım 2025 tarihli haberine göre Moldova Dışişleri Bakanlığı, altı Rus İHA’sının ülke hava sahasını ihlal ettiğini, bu İHA’lardan birinin Ukrayna sınırına yakın Floreşti yakınlarında bir evin çatısına indiğini, bir diğerinin ise Moldova hava sahasını kat ederek Romanya yönüne devam ettiğini bildirdi.
Aynı haberde, Moldova Dışişleri Bakanlığı’nın söz konusu olayı “kesinlikle kabul edilemez” ve “Moldova egemenliğine ciddi bir ihlal ile ulusal ve bölgesel egemenliğe doğrudan tehdit” olarak tanımladığı, Rusya’nın Kişinev Büyükelçisi Oleg Ozerov’un ise bakanlığa çağrıldığı bilgisi yer aldı. Bakanlık binasının önüne, yetkililerin 18 kilogram ağırlığında olduğunu belirttiği ve bir evin çatısına indiği açıklanan drone gövdesi konuldu.
Reuters’a göre Büyükelçi Ozerov, olayın gerçek bir ihlal olup olmadığının sorgulanması gerektiğini savunarak, bunun Moskova ile Kişinev arasındaki “zaten en düşük seviyedeki ilişkileri bozmayı amaçlayan” bir girişim olabileceğini öne sürdü. Aynı haberde Romanya savunma yetkililerinin, 26 Kasım’a karşılık gelen haftada Romanya hava sahasına daha derin bir drone ihlali nedeniyle Romanya ve Almanya’ya ait NATO savaş uçaklarının bölgeye gönderildiğini açıkladıkları da aktarıldı.
Daha önceki vaka: 13 Şubat 2025’te Moldova ve Romanya’da düşen İHA’lar
13 Şubat 2025’te de Rusya’nın Ukrayna’nın Tuna üzerindeki Reni limanına yönelik gece saldırısı sırasında Rus İHA’ları Moldova ve Romanya hava sahalarını ihlal etti. Associated Press’in haberine göre Moldovalı yetkililer, İran tasarımı Shahed tipi insansız hava araçlarının ülkenin güneyinde tarlalara düştüğünü, olayda yaralanma olmadığını bildirdi. Aynı saldırı dalgası sırasında Romanya’da da insansız bölgelerde drone parçaları bulundu.
AP’nin aktardığına göre Cumhurbaşkanı Maia Sandu, söz konusu İHA’ların Moldova halkını riske attığını söyledi. Moldova Dışişleri Bakanlığı, Rusya’nın Kişinev Büyükelçisi’nin tekrar çağrıldığını ve 1998 tarihli kültür merkezleri anlaşmasının feshedildiğini, buna bağlı olarak Rus Kültür Merkezi’nin kapatılacağını duyurdu. Romanya Savunma Bakanlığı ise hava sahası ihlali üzerine iki F-16 savaş uçağı kaldırıldığını, sonrasında tespit edilen drone parçalarının patlayıcı madde içerdiğini açıkladı.
Önceki yıllardan süregelen drone ihlalleri
Kasım 2024’te de Moldova hava sahasında Rusya’ya ait insansız hava araçları tespit edildi. Radio Free Europe/Radio Liberty’nin, Moldova Dışişleri Bakanlığı açıklamasına dayandırdığı haberine göre 10 Kasım 2024’te iki Rus drone’u Moldova hava sahasına girdi ve ülke topraklarına düştü. Biri Ukrayna sınırına yaklaşık 45 kilometre mesafedeki Borosenii Noi yakınlarında, diğeri ise güneyde Firladeni köyü civarında bulundu. Her iki aracın da Ukrayna hava savunmasını şaşırtmayı amaçlayan “sahte hedef” (decoy) tipi İHA olduğu açıklandı.
Aynı haberde Moldova Dışişleri Bakanlığı’nın bu olayı “agresif” bir ihlal olarak nitelendirdiği ve 2022 Şubat’ında başlayan Rusya-Ukrayna savaşından bu yana Moldova tarafından en az 15 drone vakasının kayda geçirildiğinin belirtildiği aktarıldı.
Hava sahası risk durumu ve uluslararası uyarılar
Sivil havacılık ve uçuş güvenliği açısından Moldova hava sahası hâlihazırda riskli bölgeler arasında sınıflandırılıyor. Uluslararası hava sahası risk veritabanı Safe Airspace’e göre Moldova için belirlenen risk seviyesi “Risk Level: Two – Danger exists” (Seviye 2 – Tehlike mevcut) olarak listeleniyor. Platform, LUUU/Chisinau FIR hava sahasının Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle 2022 Şubat’ında tamamen kapatıldığını, daha sonra ise Romanya ile LRBB/Bucharest FIR sınırı boyunca LUKK/Chisinau Havalimanı’na uçuşlar için bir koridorun yeniden açıldığını belirtiyor.
Aynı kaynakta, Moldova hava sahasındaki birincil risk; Moldova-Ukrayna sınırına yakın bölgede sivil uçakların, askerî unsurlar tarafından yanlış hedef alınması veya karışıklık yaşanması; ikincil risk ise Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarında kullanılan İHA ve füzelerden kaynaklanan “yayılma etkisi” (spillover) olarak tanımlanıyor. Safe Airspace, Moldova Sivil Havacılık Otoritesi’nin yayımladığı AIP SUP 12/24 ve diğer ülkelerin (Fransa, ABD, Kanada) uyarı bültenlerini temel referans olarak gösteriyor.
Diplomatik tepkiler ve ikili ilişkilerin bağlamı
Reuters haberlerine göre, Kasım 2025’teki drone olayları sonrasında Moldova Dışişleri Bakanlığı, Rusya’nın Kişinev Büyükelçisi Oleg Ozerov’u birden fazla kez bakanlığa çağırdı ve her seferinde nota vererek drone ihlallerinin durdurulmasını istedi. Ozerov ise kamuya açık açıklamalarında, drone olaylarına ilişkin iddiaların ikili ilişkileri daha da kötüleştirmeyi amaçlayan girişimler olabileceğini savundu.
Aynı haberlerde, Moldova hükümetinin, Kasım 2025’te Rusya’ya bağlı Rus Bilim ve Kültür Merkezi’nin kapatılması yönünde parlamentoda oylama yapıldığını ve merkezin faaliyetlerinin hukuki süreç tamamlanana kadar belirli bir takvim çerçevesinde sonlandırılacağını açıklaması da diplomatik bağlamda yer aldı. Bu karar, önceki drone ihlallerine tepki olarak alınan adımlardan biri olarak kayda geçti.
- 29 Kasım 2025: İki Rus İHA’sı Moldova hava sahasına girdi; hava sahası 22.43–23.53 arasında 70 dakika kapatıldı.
- 26 Kasım 2025: Altı Rus İHA’sı tespit edildi; biri Floreşti yakınlarında bir evin çatısına indi, diğeri Romanya yönüne devam etti; Rus büyükelçi Ozerov Dışişleri’ne çağrıldı.
- 13 Şubat 2025: Rusya’ya ait Shahed tipi İHA’lar Moldova ve Romanya hava sahalarını ihlal ederek ülke topraklarına düştü; Moldova Rus büyükelçiyi çağırdı, Rus Kültür Merkezi’nin kapatılması sürecini başlattı.
- 10 Kasım 2024: İki “decoy” Rus drone’u Moldova hava sahasını ihlal ettikten sonra ülke topraklarında bulundu; Dışişleri Bakanlığı olayı “agresif” ihlal olarak niteledi.
- Safe Airspace veritabanı, Moldova hava sahasını Seviye 2 risk (“Danger exists”) olarak sınıflıyor ve özellikle Ukrayna sınırına yakın bölgelerde sivil uçuşlar için dikkatli risk değerlendirmesi yapılmasını öneriyor.
