Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), Weekly News Digest’te 2026 yılına yönelik küresel görünümden öne çıkan verileri paylaştı. Buna göre 2026’da yolcu sayısının 5,2 milyara ulaşması bekleniyor. Bu rakamın 2025’e göre %4,4 artış anlamına geldiği belirtildi. Aynı bültende, 2026’da kargo hacminin 71,6 milyon ton seviyesine çıkmasının öngörüldüğü, bunun da 2025’e kıyasla %2,4 artış olduğu aktarıldı. Havayollarının 2026 boyunca tüm koltukların %83,8’ini doldurmasının beklendiği de bültende yer aldı.
Avrupa’da ATFM gecikmeleri: 2015–2024 döneminde %114 artış
Bültende yer verilen rapora göre Avrupa’da Hava Trafik Akış Yönetimi (ATFM) gecikmeleri 2015–2024 döneminde %114 arttı. Aynı dönemde uçuş sayısındaki artışın %6,7 olduğu kaydedildi. Analizde hava koşullarından kaynaklanan gecikmelerin kapsam dışı bırakıldığı ve ATC grevlerinin tetiklediği uçuş iptallerinin analize dahil edilmediği belirtildi.
IATA Genel Direktörü Willie Walsh, “Şu anda Avrupa’nın hava trafik kontrolünü kontrol altına alamamasının sonuçlarını görüyoruz.” ifadelerini kullandı. Gecikmelerin büyük kısmının kapasite kısıtları ve personel eksikliklerinden kaynaklandığı; Fransa ve Almanya’daki Hava Seyrüsefer Hizmeti Sağlayıcılarının (ANSP’ler) tüm gecikmelerin %50’den fazlasından sorumlu olduğu aktarıldı.
2026 finansal görünüm: net marj %3,9 beklentisi
IATA’nın en son finansal görünümüne göre havayollarının 2026’da toplam 41 milyar dolar net kâra ulaşması bekleniyor (2025: 39,5 milyar dolar). Net kâr marjının 2026’da %3,9 seviyesinde kalmasının öngörüldüğü belirtildi. Taşınan yolcu başına net kârın 7,90 dolar olmasının beklendiği; bunun 2023 zirvesi 8,50 doların altında olduğu ve 2025’e göre değişmediği bilgisi paylaşıldı.
Bültende ayrıca 2026’da faaliyet kârının 72,8 milyar dolar olması beklentisi (2025: 67,0 milyar dolar) ve net faaliyet marjının %6,9 öngörüsü (2025 beklentisi: %6,6) yer aldı. Yatırılan sermayenin getirisi (ROIC) beklentisinin %6,8 olduğu (2025 ile aynı) ve ROIC’in 2026’da %8,2 olarak tahmin edilen ağırlıklı ortalama sermaye maliyetinin (WACC) altında kalmasının beklendiği aktarıldı. Toplam sektör gelirlerinin 2026’da 1,053 trilyon dolara ulaşmasının beklendiği; bunun 2025 için beklenen 1,008 trilyon dolara göre %4,5 daha yüksek olduğu belirtildi.
Hava kargo: “Sessiz dev” vurgusu ve slot gündemi
Bültende yer alan “The Quiet Giant” başlıklı yazıda hava kargonun küresel ekonomideki rolüne dikkat çekildi. Metinde, küresel ticaretin hacim olarak yalnızca %1’inin havayoluyla taşındığı; ancak toplam değerin %35’ini oluşturduğu ifade edildi. Yazıda ayrıca hava kargonun öneminin arttığı, buna karşın havalimanı slot koordinasyonunda hava kargonun giderek daha geri plana itildiği vurgulandı.
IATA’nın yeni üyesi: Arajet
Bültende, Arajet’in IATA’nın havayolu üyeliğine katıldığı duyuruldu. Dominik Cumhuriyeti merkezli havayolunun 2022’de operasyonlara başladığı; Santo Domingo’daki Las Americas Havalimanı ve Punta Cana Uluslararası Havalimanı’nda iki üsse sahip olduğu aktarıldı. Arajet’in Boeing 737 MAX 8 filosu işlettiği ve Dominik Cumhuriyeti’ni 15 ülkede 26 destinasyona bağladığı bilgisi paylaşıldı. Havayolunun ABD, Kanada, Orta ve Güney Amerika ile Karayipler’e hızlı genişlediği de belirtildi.
Tedarik zinciri: normalleşme 2031–2034’ten önce beklenmiyor
“Haftanın videosu” bölümünde IATA, havacılık tedarik zinciri darboğazlarına ilişkin analizini güncellediğini belirtti. Buna göre yeni uçak teslimatlarının 2025’in sonlarında hız kazanmaya başladığı ve 2026’da üretimin artmasının beklendiği kaydedildi. Ancak talebin uçak ve motor arzını aşmasının öngörüldüğü ifade edildi. Havayollarının ihtiyaçları ile üretim kapasitesi arasındaki yapısal uyumsuzluğun normalleşmesinin, son beş yıldaki teslimat kayıplarının kalıcı etkileri ve rekor seviyedeki sipariş birikimi nedeniyle 2031–2034’ten önce gerçekleşmesinin olası görünmediği aktarıldı.
